Koyu Mod:
Yazar :
Recai Feyiz Kartal, Murat Doruk Şentürk , Filiz Tuba Kadirioğlu , Eren Tepeuğur , Bahadır Aktuğ
Özet :
Teknolojik gelişmeler, farklı bilim dallarının ortak bir amaç için birlikte kullanılabileceğini göstermiştir. Son yıllarda, deprem
parametrelerinin belirlenmesine yönelik, sismolojik ve jeodezik gözlemlerin birlikte kullanılması anlamına gelen sismojeodezi ortaya
çıkmıştır. İvme ve hız ölçümlerine dayalı sismolojik gözlemler ile yerdeğiştirmeye dayalı jeodezik gözlemlerin birlikte kullanımı
çoğunlukla, hız ve ivme kayıtlarının yer değiştirme dalga formlarına dönüştürülerek, jeodezik yer değiştirme verileri ile filitrelenmesi
ile yapılmaktadır. Bu şekilde elde edilen yüksek duyarlıklı yer değiştirme verileri mevcut gözlem sistemlerine göre önemli avantajlar
sağlamaktadır. Bunlardan bazıları: (1) büyük depremlerin deprem büyüklüğü kısa zamanda hesaplanabilmektedir, (2) 0.01 sn
örnekleme aralığına sahip milimetre hassasiyetinde gerçek zamanlı gözlem yapılabilmektedir, (3) sinyal gürültü oranının düşük
olduğu, uzun dalga boylu hatalardan ayıklanmış genişbant dalga formu elde edilebilmektedir, (4) satüre olmayan jeodezik veriler ile
kaynağın çok yakınında gözlem yapma olanağı bulunduğundan, büyük depremler için yer değşitirme tabanlı etkin bir erken uyarı
sistemi geliştirilebilmesi mümkün olmaktadır, (5) sadece deprem gibi kısa periyotlu olaylar değil, uzun dönemli tektonik deformasyon
ve postsismik etkilerin izlenmesinin yanı sıra, nokta kaynak yerine sonlu fay geometrisi ve kaymalar hesaplanabilmektedir. Bu
çalışmada, öncelikle ülkemizdeki sismojeodezik gözlem altyapısı tanıtılmakta ve daha sonra 116Y199 no’lu “Jeodezik Ölçüler ile
Yüksek Duyarlıklı Genişbant Sismik Yer Değiştirmelerin Elde Edilmesi” başlıklı TÜBİTAK projesi kapsamında elde edilen yer
değiştirme dalga formları ve kullanım alanları paylaşılmaktadır.
Anahtar Kelimeler :
Sismojeodezi, deprem büyüklüğü, GPS, hız ölçer, ivme ölçer, yer değiştirme
Kaynak :