Koyu Mod:
Yazar :
Ahmet Güntel, Fatih Esirtgen, Özgür Yanıt Kaya
Özet :
GPS, GLONAS, GALILEO VE BEDIO sistemleriyle hızla gelişmesini sürdürmeyi devam eden Global konumlama sistemleri, jeodezik
çalışmalarda yaygınlaşarak kullanılmaktadır. Kullanılan ve doğruluğunu kanıtlamış bu sistemde, statik gözlemlerle ölçü epoğunda
gözlemlerin konumsal bilgiler hesaplanabileceği gibi, gerçek zamanlı ölçülerle de kontrol noktalarının santimetre bazında anlık
konumları belirlenebilmektedir.
Ülkemizde harita üretimleri için kurulan jeodezik ağlar, Büyük ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği’ne(BÖHHBÜY)
göre, referans olarak belirlenen 2005.00 epoğunda ve Harita Genel Müdürlüğü(HGM) tarafından kurulan Türkiye Ulusal Temel GPS
Ağı(TUTGA) temel alınarak oluşturulmaktadır.
Bu çalışmada, ülkemizde Marmara, İç Anadolu, Akdeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde yüz yirmi dakika ve üzeri yapılan GNSS
gözlemler, 27/03/2018 tarihinde yayınlanan BÖHHBÜY kriterlerine göre değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler ticari yazılımda
yapılmış olup, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü(TKGM) tarafından işletilen ve 24 saat gözlem yapan Türkiye Ulusal Sürekli Ana
GPS Ağı (TUSAGA) noktalarının hız ve konumsal bilgilerinden yararlanarak bulunan ölçü epoğundaki koordinat değerleri değişmez
alınarak, gözlem noktalarının ölçü anındaki değerleri hesaplanmıştır. Ölçü epoğundaki koordinatların, referans epoğa ötelenmesi için
ise TUTGA ve TUSAGA istasyonlarının hız bilgilerinden yararlanarak iki farklı sistemde hesaplamalar yapılmıştır. Ayrıca bazı
bölgelerde toplanan gerçek zamanlı ölçülerde değerlendirmelere dahil edilmiştir.
Çalışmamızın amacı; gözlem noktalarının TUTGA ve TUSAGA istasyonlarının hız bilgilerinden yararlanarak bulunan referans epok
değerlerinin kartezyen ve projeksiyon düzleminde karşılaştırılmasıdır. Karşılaştırmalarda bazı bölgelerde görülen anlamlı farklar,
gözlem yapılan kontrol noktalarının TKGM’nde tescillenmiş koordinat değerlerinin araştırılması gerekliliğini ortaya koymuş ve
değerlendirmelere dahil edilmiştir. Yaptığımız bu değerlendirmelerde harita üretimine esas olacak, kontrol noktalarının referans
epokta kullanılan koordinat değerlerine şüpheci yaklaşmamıza sebep olmaktadır. Bu nedenle; BÖHHBÜY’nde Madde-23 gereğince
kullanılabilen bu iki sistemdeki farklılıkların olabileceği fark edilmeli ve üretilecek 1/1000 ve üzeri ölçekli haritalar için oluşturulan
jeodezik ağlar için ortak çözümler üretilmelidir.
Anahtar Kelimeler :
GNSS, TUTGA, TUSAGA, Epok, Statik, Kinematik, Enterpolasyon, BÖHHBÜY
Kaynak :