Koyu Mod:
Yazar :
Halil İbrahim Şenol, Abdulkadir Memduhoğlu, Mustafa Ulukavak, Bekir Çetin, Nizar Polat, Yunus Kaya
Özet :
Mezopotamya’nın en büyük ve en eski yerleşim yerlerinden biri olan Şanlıurfa, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır.
Öyle ki, Ebla, Akkad, Sümer, Babil, Hitit, Hurri-Mitanni, Arami, Asur, Pers, Makedonya, Roma, Bizans gibi uygarlıkların
egemenliklerini gören Şanlıurfa, son olarak UNESCO tarafından Dünya Kültürel Miras Listesi’ne alınan ve Stonehenge’den 7 bin,
Mısır piramitlerinden ise 7 bin 500 yıl daha eski olduğu belirlenen, geçmişi günümüzden 11 bin 600 yıl öncesine dayan Göbeklitepe
kalıntılarıyla “medeniyetler beşiği” ve “peygamberler şehri” olarak anılmasındaki haklılığı bir kez daha ortaya koymuştur. Şehrin
merkezinde, Balıklıgöl platosu içerisinde yer alan tarihi kızılkoyun kral kaya mezarları da arkeolojik öneme sahip alanlardan biridir.
Çalışmada, lazer tarayıcı cihazı ile önce mekânın dış yüzeyinin taraması yapılmış, ardından arkeolojik olarak önem taşıyan bazı
mezarların iç yüzeylerinin taraması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca insansız hava aracı (İHA) ile henüz kazıların başlamadığı bölgeleri de
kapsayan uçuşlar ile kızılkoyun kral kaya mezarları bölgesinin tamamı fotoğraflanmış ve fotogrametrik ürünler üretilmiştir. Lazer
tarayıcıdan elde edilen veriler ile yapılan değerlendirme sonucunda ortaya çıkan ürün, bölgedeki kral kaya mezarlarının yüzey
modelini oluşturmada kullanılmıştır. Arkeolojik olarak önem taşıyan bazı figürler ve yapılar sayısal ortama aktarılmıştır. İHA ile
yapılan uçuşlardan elde edilen verilerden mağaraların dış yüzeyine ait 3 boyutlu model, ortofoto ve sayısal yükseklik modelleri
oluşturulmuştur. Havadan ve karadan yapılan dış ölçümlerle elde edilen 3B model, ortofoto ve nokta bulutu gibi sonuç ürünler
arşivleme, modelleme ve restitüsyon projelerinde altlık olarak kullanılabilmesi amacıyla müze müdürlüğü ile paylaşılmıştır. Bu
çalışmanın, kızılkoyun kral kaya mezarları bölgesindeki planlanan diğer çalışmalar ile sürdürülerek tüm bölgenin fotogrametrik olarak
dokümantasyonunun yapılması planlanmaktadır.
Anahtar Kelimeler :
Lazer Tarama, İnsansız Hava Aracı, Kızılkoyun Kral Kaya Mezarları, Tarihi Alan Belgelemesi
Kaynak :