Koyu Mod:
Yazar :
Metehan Uz, Orhan Akyılmaz
Özet :
Fırlatıldığı 2002 yılından itibaren, GRACE (Gravity Recovery and Climate Experiment) uydu misyonu, Yer’in gravite alanındaki
zamansal değişimler hakkındaki bilgilerimize ve Yer sistemindeki kitle yer değiştirmelerinden kaynaklanan iklime-duyarlı sinyallerin
izlenmesine büyük katkılar sağlamıştır. Bu çalışmada, 2010 yılına ait tüm ayların GRACE Seviye-1B (Level-1B) RL02 ve RL03 verileri
kullanılarak 60 derece açınıma sahip zaman değişkenli gravite alanı modelleri enerji denge yaklaşımı (Energy Balance Approach -
EBA) ile üretilmiştir. Üretilen modeller sırasıyla, CSR (Center for Space Research), JPL (Jet Propulsion Laboratory) ve GFZ(German
Research Center for Geoscience) kurumlarına ait Seviye-2 (Level-2 – L2) hem RL05 hem de RL06 aylık modelleri ile karşılaştırılmıştır.
Elde edilen bulgular uydu misyonuna ait son olarak yayınlanmış (RL03) yıldız kamera (Star Camera – SCA1B) ve K/Ka Band (K/Ka
Band Ranging - KBR1B) gözlemlerinin hem gravite potansiyel farklarında hem de aylık model katsayılarında (küresel harmonik
katsayılar) anlamlı bir iyileşme olduğunu ortaya koymuştur. Uydu yörüngesi boyunca tanımlı anlık gravite potansiyeli farkları CSR,
JPL ve GFZ RL05 L2 çözümlerinden türetilen farklar ile ortalama 0.89 korelasyonlu iken son çözüm olan RL06 L2 modelleri ile
ortalama 0.93 korelasyona sahip olarak elde edilmiştir. Zaman değişkenli gravite alanı modelleri bu farklar kullanılarak
hesaplanmıştır. Modellere ait düşük derece harmonik katsayılar L2 modelleri ile birebir uyum sağlanıyorken yüksek dereceli
katsayılarda farklılaşmaların varlığı tespit edilmiştir. Ayrıca üretilen aylık model katsayılarında uydu yörüngesi ile korelasyonlu olan
Kuzey-Güney yönlü bozulmalar (North-South stripes) belirgin şekilde azalmıştır. Böylece enerji korunumu yaklaşımı kullanılarak
önceki model çözümlerine göre GRACE L2 modelleri ile daha tutarlı aylık modeller üretilmiş olup aynı zamanda bölgesel çözümlere
yönelik yüksek doğruluklu anlık gravite potansiyel farkları da elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler :
GRACE Uydu Misyonu, Enerji Korunumu Yaklaşımı, Zaman Değişkenli Gravite Alanı Modelleri
Kaynak :